HERMAN VAN BOSTELEN / 07 OKT 10

Ondanks zijn postuur, staat daar een kwetsbare man, eerder een schrijver dan een ontwerper. Hij spreekt zacht in de microfoon en lijkt zijn woorden met grote nauwkeurigheid te kiezen. Iemand waarvoor je onmiddellijk sympathie voelt maar je weet dat je ook op je hoede moet zijn. Achter de kalmte schuilen scherpte en grote schranderheid.

Hij begint met een dia van de Volkskrant p.1 van de dag ervoor: een grote foto van een rommelig, rijk ingericht appartement in Parijs: “Verlaten huis vol meesterwerken” (pal naast: “Rutte kan op zoek naar ministers”). Van Bostelen leest een deel van het artikel voor: “Het was alsof hij in het kasteel van Doornroosje was beland, waar de tijd sinds 1900 had stilgestaan. Zo beschrijft de Franse veilingmeester Olivier Choppin-Janvry het Parijse appartement dat hij in juni binnenstapte. Zeventig jaar was er niemand meer geweest. Daar onder een dikke laag stof, trof hij een handvol kunstschatten
aan, waaronder een meesterwerk van de Italiaanse kunstschilder Giovanni Boldini. Het schilderij werd dinsdag voor 2,1 miljoen euro in Parijs geveild […]*.

Hierna las hij nog twee stukken voor, waaronder van Perec, zich verontschuldigend dat er snel nieuwe plaatjes op het scherm zouden komen.

Wat betekent dit begin? Ik denk: liefde voor literatuur, voor het geschreven woord, voor de krant. Maar ook ontzag voor wat de krant elke dag op 1 brengt. Waaronder de column. Je zult er maar staan elke dag! Op 1. Voor een substantieel deel van lezend Nederland ‘hun’ voorpagina. Geen onzin graag!
Het Parijse interieur: een beeld op de voorpagina dat in meerdere dimensies contrasteert met de waan van de dag. Ziehier het bruggetje naar Gorilla, de visuele column die najaar 2006 de lege plek in de linker benedenhoek zou gaan vullen. Een plek die nog maar net was overgenomen door Martin Bril,
nadat CaMu ermee gestopt was. Een plek die al na tien dagen weer beschikbaar kwam omdat Bril, eerder dan iedereen verwachtte, overleed. Van Bostelen werd samen met Pepijn Zurburg en Richard van der Laken (Designpolitie) en Lesley Moore uitgenodigd deel te nemen aan een interne pitch waarin verder een ‘klassieke’ cartoonist en een schrijver deelnamen. Hij laat de allereerste, nog niet met ‘Gorilla’ ondertekende Gorilla zien: een persoon, in zwart silhouet weergegeven, waarvan het hoofd bestaat uit de SP-tomaat, draagt een enorme bijl. Onderschrift: Bosbeheer.

Na weken van proefdraaien, een periode waarin ook de ondertekening ‘Gorilla’ werd bedacht, won het gelegenheidsteam de opdracht. Nog meer ‘schets-Gorilla’s’ passeren de revue. Het biedt een prachtig kijkje in de keuken. Wat mij verwondert, is dat het collectief zo snel het Gorilla-idioom te pakken had.

De eerste gepubliceerde Gorilla is een tekstversie: een lijstje ‘Never mind…’, met als laatste: ‘CaMu’. Ondertekend met Gorilla. Een feestje van/voor de makers, zo lijkt het. De reacties waren niet positief. “Wat dachten die snotapen wel?” en meer van dat. De tweede dag was de beurt aan Van Bostelen. Zo te horen was het zijn zwaarste moment in de Gorilla-saga. Na een week was de ontluistering bij de makers compleet. Van Bostelen maakte bij wijze van therapie een Gorilla die een hele krantenpagina besloeg. Voor intern gebruik. Compleet met zelfgeschreven artikelen. “Best leuke stukjes hoor”, zegt hij er nu zelf over. Strakke afspraken over toerbeurt en vast klankbordschema, stroomlijnde de krachten waardoor Gorilla nog steeds uitkomt, zij het niet meer in de Volkskrant.

Naast het Gorilla-verhaal, laat Van Bostelen nog enkele projecten uit zijn eigen ontwerppraktijk zien waaruit niet alleen zijn literaire inslag blijkt maar waarin hij zich ook een groot liefhebber van de rekenkunst betoont.

Inmiddels zijn er plannen Gorilla internationaal te laten gaan. In Engeland is reeds enthousiast gereageerd. Ik mis Gorilla, misschien toch maar een abonnementje op de Groene nemen…

Vincent van Baar

*) het gedeeltelijk geciteerde artikel is van Anna van den Breemer

BEKIJK DE UITNODIGING

^

 


^