FIRST READ THIS / 05 JUN 08

De wereld is zoals bekend geen eenheid, maar eerder een kluwen parallele werelden. Voor de meesten is de wereld even groot als hun bevattingsvermogen. Dat een vliegtuig vliegt, valt nog te begrijpen. Maar hoe een vliegtuig ontworpen, berekend, geassembleerd en gebouwd wordt is al een stuk abstracter. En abstractie is vermoeiend. Dus gaan we liever op vakantie dan dat we een week of twee willen uitzoeken hoe dat nou moet; een vliegtuig bouwen. Bovendien zijn er al vliegtuigen. Die worden gebouwd in een parallele wereld en vervolgens geïmporteerd in de onze.

Naar verluidt schiep God de mens naar Zijn evenbeeld, met hetzelfde toornige karakter en dezelfde lust tot scheppen. Maar de mens is slechts een beetje god en kan dat scheppen niet alleen. En al helemaal niet in zes dagen. Bij de aardse ontwerpprocessen zijn tijdsoverschrijdingen standaard, budgetoverschrijdingen gemiddeld 40% en fouten dikwijls ingecalculeerd. De Titanic kon niet zinken, maar deed dat wel. De ontwikkeling van het schizofrene helicoptervliegtuig V-22 Osprey kostte 70 miljard dollar in plaats van de geraamde twee-en-een-half en de reisjes naar de maan zijn eveneens zinloze verkwistingen. En toch is er progressie. Na de allegorische mislukking in Babel lukt het tegenwoordig best aardig om een complex bouwwerk dat naar de hemelen rijkt, zoals een vliegtuig, te assembleren met onderdelen uit alle werelddelen. Voertaal Engels, dat wel. Vandaar dat er wordt gesproken van ‘tools’ die deel uitmaken van zogeheten ‘Systems Engineering’, dat kort na het Babeldrama is uitgevonden om complexe processen te vereenvoudigen en mondiaal uitvoerbaar te maaken. Michel van Tooren, vliegtuigontwerper, Ed van Hinte, schrijver/redacteur en Erik Wong, vormgever, sloegen de handen ineen, om voor iedereen die professioneel met dergelijke processen te maken krijgt, het boek ‘First Read This’ samen te stellen. Dat ze daarbij ongebruikelijke invalshoeken hanteren blijkt al uit een onorthodox geformuleerde opdracht om de cast van Seinfeld in de haven van Moermansk een schip van bloemen te laten bouwen. Dat abstractieniveau dus. Aan ontwerper Erik Wong de opdracht om de pagina’s in het boek te voorzien van bijbehorend beeldmateriaal. Zijn rol in het proces is onontbeerlijk bij de vervaardiging van de ongetwijfeld talrijke grafieken en tabellen. Toch wekte hij in Zeebelt enigszins de indruk van de wielrenner die slechts met de grootste moeite het laatste wiel van het peloton kan houden, met de grote tenoren Van Tooren en Van Hinte op kop. De vanzelfsprekendheid waarmee zij voorbeelden aanhaalden van procesdenkers en ontwerpers van naam en faam, en de metaforen die zij hanteerden om de materie voor het schaarse Zeebeltpubliek inzichtelijk te maken, ontbraken enigszins bij Wong. Evenwel is de visuele vertaling zijn voornaamste rol in het proces, en niet zozeer de verbale overdracht. De geringe opkomst bij deze lastige, maar beslist interessante Zefir7-editie, is waarschijnlijk symbolisch voor de mate waarin we ons willen verdiepen in de grotemensenwereld van de complexe projecten. Zolang vliegen veiliger is dan een boswandeling laten we die ingewikkelde productieprocessen met gerust gemoed over aan degenen die daar kennelijk meer plezier aan beleven. Voor die groep is het boek dan ook bedoeld.

Bart de Haas

BEKIJK DE UITNODIGING

^

 


^

0102030405