WE WANT YOU TO LOVE TYPE / 10 FEB 05

Het universum van de letterontwerper.

Letterontwerpen is een ambacht. Mogelijk minder dan vroeger, maar nog altijd is het monnikenwerk. En eigenlijk heel erg eenzaam. Zesentwintig letters ontwerpen en de genereertechnieken beheersen gaat nog wel, maar daarna begint het pas. Dan volgen accenten, leestekens, cijfers, cursieven, kapitalen, kleinkapitalen, gewichten. En het stellen, hinten, bijwerken, weer opnieuw beginnen. Dagen, weken, maanden, jaren kost het. Om regelmatig tegen de muur der onwetendheid te lopen, opgetrokken door de burgerij die meent dat letters er al zijn en dus niet ontworpen hoeven te worden.

Kortom, letterontwerpen vergt karakter.

Liefde helpt. Letterliefde is zelfs een voorwaarde. Begin er anders maar niet aan. Lees de letter niet langer, maar zie hem als een individu. Een sociaal individu, dat wel.
Vanuit ambachtelijk perspectief verschillen Tsjechen daarin niet van Slowaken, maar evenmin van Nederlanders, Duitsers of Amerikanen. Het is letterhonger die hen bindt. Zo bekeken zijn letterontwerpers als voetbalsupporters. Wereldwijd verschilt hun gedrag niet wezenlijk en zijn er zowel fanatici als rekkelijken, met alles daartussenin, maar worden ze ondanks onderlinge tegenstellingen, soms tegen wil en dank, verbonden door de liefde. Voor de letter, of voor de bal.
Waarschijnlijk ook een reden dat letterontwerpers relatief zo veel reizen. Mondiaal spreken ze dezelfde taal en is eigenlijk alleen de regionale lettervolgorde anders, met af en toe een vreemd accentje. Zo ontwierp de Tsjech Radim Pesko in opdracht van het Nederlands bureau Mevis & Van Deursen een letter voor museum Boijmans Van Beuningen, die was geënt op het font van de Olympische spelen 1968 in Mexico. Een prachtige letter, in de juiste handen volstrekt eigentijds uitgewerkt, hoewel dus al 37 jaar oud. Teruggrijpen, referenen en verwijzen is dan ook van alle tijden en alle culturen.

Een glimp van de Tsjechische culturele context zagen we in de fragmenten van het (gefingeerd) Hollandse duo Thomas & Ruller. Ales Najbrt (Tsjechië), een van de twee, ontwierp een gelijknamige letter. Niet geheel duidelijk was de overeenkomst tussen zijn letter en het apathische pantomimekoppel, zo die er al was. Eveneens onduidelijk was of we nou moesten lachen of beledigd moesten zijn om de Tsjechische interpretatie van onze volksaard.

Blijft de vraag of de profileringsdrang, die initiatoren Alan Zaruba (Tsjechië) en Johanna Balusikova (Slowakije) heeft aangezet tot de omvangrijke expositie e-a-t, nou zoveel te maken heeft met hun geografische herkomst. Welbeschouwd toont de expositie niet zozeer een specifieke Tsjecho/Slowaakse kijk op het ambacht, maar laat het vooral de universele ambachtelijkheid zelf, het geduld en de liefde voor de letter in talloze varianten zien.
Met hier en daar een vreemd accentje, dat wel.

Bart de Haas

WWW
http://www.e-a-t.org/

EMAIL
info@e-a-t.org

 

BEKIJK DE UITNODIGING

^

 


^

010203040506070809